اهمیت مدیریت استرس در زندگی | نکات موثر در مدیریت استرس

34
اهمیت مدیریت استرس

استرس (Stress)، احساسی است که از دیرباز همواره با انسان‌ها همراه بوده است. بسیاری از ما فکر می‌کنیم که استرس تنها مختص زندگی مدرن و انسان‌های عصر جدید است، اما حقیقت این است که حتی غارنشینان نیز به‌ خوبی این احساس را می‌شناختند. همه‌ی ما در مقطعی از زندگی استرس را تجربه کرده‌ایم. امروزه میلیون‌ها نفر در سرتاسر دنیا به استرس مبتلا هستند و همین موضوع ریشه بسیاری از بیماری‌های جسمی و روانی در دنیا است. در این مقاله به بررسی اهمیت مدیریت استرس در زندگی و شیوه‌های صحیح مدیریت استرس می‌پردازیم.

ماهیت استرس چیست؟

پیش از آن‌که بخواهیم درباره‌ی اهمیت مدیریت استرس در زندگی صحبت کنیم، بهتر است با این احساس بیشتر آشنا شویم. تاکنون روانشناسان تعاریف زیادی برای استرس ارائه کرده‌اند اما به‌طور قطع هیچ‌کدام نتوانسته‌اند تعریف کاملی برای این احساس داشته باشند.

به زبان ساده استرس، واکنش غیرارادی بدن ما به موقعیت‌هایی است که احساس سردرگمی، ناامنی و پریشانی می‌کنیم. اما استرس همیشه هم بد نیست، برخی استرس‌ها ناشی از موقعیت‌های خوب و شیرین مانند به دنیا آمدن یک کودک، پیدا کردن کار و ازدواج هستند.

ماهیت مدیریت استرس

در بدن انسان هورمونی به نام کوتیزول (Cortisol) مسئول ایجاد حس استرس است. در هنگام مواجه با موقعیت‌های استرس‌زا مانند پرش از یک ارتفاع بلند، بحران‌های مالی، ترافیک و … بدن برای ممانعت از مواردی همچون بالا رفتن فشارخون، به‌صورت خودکار هورمون کورتیزول را ترشح می‌کند.

ترشح این هورمون در بدن به‌طور طبیعی، نه‌تنها مشکلی ندارد بلکه می‌تواند برای بدن مفید هم باشد. مشکل از آنجا شروع می‌شود که به علت ناتوانی در کنترل این احساس، هورمون کورتیزول به مقدار زیاد در بدن ترشح شود. ترشح زیاد و طولانی‌مدت هورمون استرس در بدن علاوه بر اینکه باعث ایجاد احساس ناخوشایند در ما می‌شود، می‌تواند تأثیرات منفی فراوان بر سلامتی بدن و عملکرد ما داشته باشد.

بررسی انواع استرس

سال‌ها است استرس بخش جدایی‌ناپذیری از زندگی انسان‌ها شده است و ذهن دانشمندان بسیاری را به خود مشغول کرده است. ازجمله دانشمندانی که تحقیقات گسترده‌ای در زمینه‌ی شناسایی استرس و عوامل آن انجام داده‌‌اند می‌توان از ریچارد لازاروس و هانس سلیه نام برد. هردوی این دانشمندان نظریه‌ای جالب درباره استرس دارند. طبق این نظریه استرس را به دو دسته‌ی استرس مفید و استرس مضر تقسیم کرده‌اند و معتقدند که استرس در بعضی مواقع می‌تواند عامل موفقیت ما در کارها باشد. در ادامه به بررسی بیشتر این دو نوع استرس می‌پردازیم.

استرس مضر (Distress)

استرس مضر یکی از شاخه‌های اصلی استرس است و خود شامل چندین زیرشاخه می‌شود. استرس‌های طولانی‌ مدت و مداوم و استرس‌های تکرارشونده می‌توانند اثرات مخربی بر کیفیت سلامت و زندگی ما داشته باشند.

هنگامی‌که ما در معرض یک استرس مخرب قرار می‌گیریم در زمانی بسیار کوتاه تمام مکانیزم های بدنمان به هم می‌ریزد. از عوارض استرس‌های مضر می‌توان به افزایش فشارخون، تپش قلب، سردردهای تنشی، سوزش معده، احساس ضعیف بودن و همچنین از دست دادن تمرکز نسبت به موضوعات دیگر اشاره کرد.

دسته‌بندی عوامل استرس‌زای مضر کار چندان راحتی نیست زیرا واکنش افراد به این عوامل متفاوت است. بر اساس آمار استرس‌های تکرارشونده و استرس‌های مداوم و طولانی‌مدت از مخرب‌ترین انواع استرس‌های مضر هستند.

مدیریت استرس مضر

استرس‌های مفید ( Eustress)

داشتن استرس همیشه هم بد نیست. درواقع وجود مقداری استرس در زندگی گاهی می‌تواند مفید هم باشد.  استرس‌های مفید، معمولاً هنگامی‌که هیجان‌زده هستیم به سراغمان می‌آیند. در موقعیت‌هایی همچون قبول شدن در دانشگاه، پیدا کردن شغل، رفتن به مسافرت و ازدواج ما این نوع استرس را تجربه می‌کنیم.

استرس‌های مفید به ما احساس سرزندگی، امید و قوت قلب می‌دهند و باعث بهبود عملکردهای ما می‌شوند. نتیجه می‌گیریم گرچه کلمه استرس را همیشه در شرایطی که حالمان بد بوده و احساس ناخوشایندی داشته‌ایم به‌کار برده‌ایم؛ اما نباید همه‌ی نتایج بد را به استرس ربط دهیم چراکه اگر یاد بگیریم چطور این احساس را کنترل کنیم می‌توانیم از آن در جهت موفقیت در کارها بهره ببریم.

اهمیت مدیریت استرس در زندگی

دنیای امروز، دنیایی است سرشار از تغییرات که هرکدام از این تغییرات خود می‌توانند با فشارهای روحی و روانی همراه باشند. مهارت مدیریت استرس یکی از مهارت‌هایی است که هر فرد در زندگی به آن نیاز دارد. اهمیت مدیریت استرس در زندگی هر شخص هنگامی بیشتر مشخص می‌شود که بدانیم استرس‌های کنترل نشده چگونه می‌توانند سلامتی، شغل و موقعیت اجتماعی افراد را تحت تأثیر قرار دهند.

استرس‌های طولانی‌مدت روی نحوه‌ی عملکرد و بهره‌وری افراد تأثیر مستقیم دارند. این استرس‌ها می‌توانند منجر به فرسودگی شغلی، بیماری‌های جسمی مختلف همچون بیماری‌های قلبی عروقی و فشارخون بالا و افسردگی شوند. با توجه به این توضیحات به نظر می‌رسد اهمیت مدیریت استرس در زندگی بسیار بیشتر از چیزی است که تاکنون فکر می‌کردیم پس در ادامه شما را با برخی شیوه‌های مدیریت استرس آشنا می‌کنیم.

شیوه‌های مؤثر در مدیریت استرس

همان‌طور که قبلاً گفتیم استرس بخش جدایی‌ناپذیر زندگی انسان‌ها است؛ پس بسیار مهم است که با شیوه‌های مدیریت آن آشنا باشیم تا بتوانیم استرس‌های مضر را به استرس‌های مفید تبدیل کنیم. در زیر به معرفی چند مورد از شیوه‌های مؤثر در مدیریت استرس می‌پردازیم.

  • برای زندگی خود برنامه ریزی کنید

مدیریت استرس با برنامه ریزیعدم برنامه‌ریزی برای انجام کارها می‌تواند منجر به ایجاد  آشفتگی و بی‌نظمی شود که خود، یکی از عوامل استرس‌زا در زندگی افراد است. یکی از شیوه‌های کاهش استرس، مدیریت زمان و برنامه‌ریزی برای انجام کارها است.

شما می‌توانید با تهیه یک لیست از کارهایی که باید انجام دهید و اولویت‌بندی آن‌ها بر اساس اهمیت، بیشتر وقت خود را صرف امور مهم‌تر نمایید. بهتر است سعی کنید هیچ کاری را نیمه‌تمام رها نکنید.

  • به طبیعت پناه ببرید

یکی از ساده‌ترین شیوه‌های مدیریت استرس، گذراندن زمانی هرچند کم در طبیعت است. قدم زدن در طبیعت و تماشای مناظر زیبا می‌تواند به بهتر شدن حالتان کمک کند.

  • عوامل استرس‌زا را بشناسید

یکی از بهترین شیوه‌ها برای مدیریت استرس، شناخت عوامل استرس‌زا و کنترل آن‌هااست. شما می‌توانید با یادداشت کردن موقعیت‌ها و مواردی که باعث ایجاد استرس در شما می‌شوند مانند یک زمان معین در طول روز یا یک موقعیت کاری خاص ، عوامل استرس‌زا در محیط اطراف خود را شناسایی کنید و آن‌ها را کنترل نمایید.

استرس؛ حاصل انعکاس نگاه منفی شما به مسائل

در پایان جالب است بدانید که این واکنش شما به مسائل مختلف است که باعث ایجاد استرس می‌شود و درواقع استرس یک انتخاب است. شما می‌توانید با بهره‌گیری از مهارت‌های مدیریت استرس، در مواجه با موقعیت‌های استرس‌زا آرامش خود را حفظ کنید و استرس‌تان را مدیریت کنید.

 

 

ارسال دیدگاه

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید