چگونه عزت نفس را به تسخیر خود درآورید؟

175
افزایش عزت نفس

عزت نفس مجموعه ای از باور‌هایی است که فرد راجع‌به ارزشمندی خود دارد. اعتماد به نفس می‌تواند زمینه‌ متفاوتی داشته باشد. برای‌ مثال کسی که وجه دینی عزت نفس را در خود تقویت کرده است، معتقد است انسان موجودی مقدس است و به همین جهت نباید خود را قربانی خواسته‌های دیگران کند. همچنین ممکن است فردی باور به این قضیه داشته باشد که هر انسانی ارزشمند است و فارغ از رنگ، قوم و نژاد، همگی در بعد اصلی انسانیت مشترک هستند.

عامل دیگری که وجود دارد، پذیرش خود حقیقی، در هر شرایطی است. به زبان ساده یعنی همین چیزی که هستید را قبول داشته و برای نداشته‌ها یا ضعف خود خجالت‌زده نباشید. اینکه بتوانید با اعتماد به خود و عزت نفس بالا، مسیر حقیقی زندگی خود را بیابید، مسئله بسیار مهمی است.

نقطه شکل‌گیری عزت نفس

از قدیم گفته اند پیشگیری بهتر از درمان است. ما نیز در ابتدا سعی می‌کنیم اولین مباحث تاثیرگذار در عزت نفس را شناسایی کنیم. با توجه به مثال‌های که در بالا ذکر گردید، عزت نفس در تک تک لحظات زندگی انسان وجود دارد؛ اما احساس ارزشمند بودن در کانون مهمی به نام خانواده آغاز می‌شود. با یک مثال ساده متوجه خواهید شد، چرا دوران کودکی و کانون خانواده در افزایش عزت نفس در سال‌های بزرگسالی نیز تاثیر گذار است.

نقطه شکل‌گیری عزت نفس

توجه مثبت به کودک به دو صورت شرطی و غیرشرطی خواهد بود. اگر توجه مثبت غیرشرطی به کودک خود داشته باشیم، زمینه های عزت نفس بهتر شکل خواهد گرفت؛ ولی اگر توجه مثبت شرطی برای او ایجاد کنیم احساس بی ارزشی و پوچی خواهد کرد. مثال را گسترش می دهیم تا خوب این موضوع را درک کنید، برای مثال اگر کودک یک نقاشی بی مفهوم ولی به سلیقه خود بکشد و ما او را سرزنش کنیم که این دیگر چه نقاشی است و باید فلان تصویر را می کشیدی، این حس در کودک ایجاد می شود که اصولاً خود و آرمان هایش هیچ ارزشی ندارند.

کم‌کم این ارزش در کودک رشد کرده و متاسفانه او فکر می‌کند که صرفا باید طبق خواسته های دیگران عمل کند تا مورد توجه قرار گیرد. پس حتما توصیه می‌کنیم اگر کودکی در خانه دارید، حتما از روش توجه مثبت غیرشرطی برای افزایش اعتماد به نفس استفاده کنید. همواره نیاز نیست منتظر حرکت خارق العاده ای باشید تا کودکتان را تشویق کنید، گاه او را برای آن چیزی که هست تشویق کنید. حمایت کردن از او بسیار در افزایش عزت نفس تاثیرگذار است.

تفاوت اعتماد به نفس و عزت نفس چیست؟

برای هر پرسشی یک پاسخ کوتاه و یک پاسخ بلند وجود دارد. به طور خیلی خلاصه پاسخ این پرسش این است که عزت نفس یعنی شما از خود و هر چه که دارید راضی باشید ولی اعتماد به نفس یعنی برای انجام یک کار یا هدف به خود و توانایی‌هایتان باور و اعتماد داشته باشید.

کمی مفصل تر به این موضوع می‌پردازیم. اعتماد به نفس لزوماً به معنی داشتن عزت‌نفس نیست. عزت‌ نفس نشان‌دهنده این است که چه مقدار فرد برای خود ارزش قائل است و بیشتر جنبه احساسی دارد؛ اما اعتماد به نفس برگرفته از انگیزه فرد برای تحقق اهداف خود می‌باشد. فردی که عزت نفس دارد برای رسیدن و یا پرورش این حس درون خود نیاز به پول، شهرت و یا تحصیلات خاصی ندارد و از نظر او هرچه که دارد برای او ارزشمند است.

ولی افرادی که اعتماد به نفس بالایی دارند، همواره به دنبال چالش و موقعیت برای پیشرفت و تحقق اهداف هستند. آن‌ها از قرار گرفتن در محیط‌های سخت و دشوار که البته باعث پیشرفت آن‌ها می شود، ترسی ندارند.

تفاوت اعتماد به نفس و عزت نفس

راه های تقویت عزت نفس

1.هرگز خودتان را با دیگران مقایسه نکنید

از عمده دلایلی که بسیاری از افراد عزت نفس لازم را ندارند و یا عزت نفس آن‌ها کاهش می‌یابد، مقایسه خود با دیگران است. اول شما باید این درک را داشته باشید که هر انسان‌ شرایط زندگی خاص خودش را دارد. چه بسا ویژگی خاصی در شما وجود دارد که دیگران سال‌ها برای رسیدن به آن تلاش کرده‌اند و به آن نرسیده‌اند. علاوه بر این که نباید خودتان را با دیگران مقایسه کنید، نباید اجازه دهید دیگران (خانواده،دوستان و …) شما را با دیگران مقایسه کنند.

2.خودتان را با خودتان مقایسه کنید

فرمول ساده عزت نفس: آن مهارتی که دیروز داشته‌اید امروز هم دارید؟ پس شما خوشبخت هستید.
آیا آن مهارتی که دیروز داشته‌اید را امروز پرورش داده‌اید؟ پس شما خیلی خوشبخت هستید.

همان‌قدر که توصیه کرده‌ایم برای تقویت عزت‌نفس، خودتان را با دیگران مقایسه نکنید، توصیه می‌کنیم حتماً امروز خود را با دیروز، ماه‌ها و حتی سال‌های قبل مقایسه کنید. در جامعه‌شناسی، متخصصان برای این‌که جامعه خود را بشناسند، از دید یک فرد غریبه به آن می‌نگرند که در اصطلاح به آن آشنا‌زدایی می‌گویند. شما هم خود را برای بررسی دیروز خود، غریبه در نظر گیرید و معجزه این تفاوت را مشاهده کنید.

3.کارهای که دوست ندارید را انجام ندهید

این نکته برگرفته از توجه مثبت بدون شرط در دوره کودکی است. همواره سعی کنید کاری که علاقه‌ای به انجام آن ندارید را ترک نمایید. زیرا ممکن است این باور در شما شکل گیرد که توانایی از خود نداشته و صرفاً مجبور به انجام کار‌های دیگران هستید.

ادامه این روند ممکن است موجب شکل‌گیری این فرایند در انسان شود که قدرت خلاقیت را از او بگیرد و با بحران خلاقیت‌زدایی مواجه شود. به این معنی که در خود احساس پوچی کرده و به این باور برسد که خودش توانایی لازم برای انجام اعمال مورد علاقه خود را ندارند. تصور این‌که همه افراد به غیر از او موفق هستند، از آفت های مهم کاهش عزت نفس است.

راه های تقویت عزت نفس

راهکار قرآن کریم

از نظر قرآن‌کریم انسان با شناخت خود و نفروختن خویش به بهای اندک، می‌تواند عزت نفس را در خود مرحله به مرحله افزایش دهد. برای مثال شما یک شی مانند طلا پیدا می‌کنید ولی نمی‌دانید ارزش آن چقدر است در این صورت ممکن است این طلا را به بهای اندک بفروشید.

از همین رو خداوند جایگاه ما انسان‌ها را در خلقت بیان می‌کند و در آیه 70 سوره اسراء می فرماید: ما فرزندان آدم را کرامت بخشیدیم … و بر بسیاری از مخلوقات برتری دادیم.

نتیجه گیری

هر انسانی به طور فطری در وجود خود عزت نفس را حس می‌کند. البته این غریزه در انسان‎ها متفاوت است. افرادی که عزت‌ نفس پایینی دارند ممکن است ریشه در کودکی آن‌ها داشته باشد. همچنین با سایر روش‌های که در این آموزش بیان گردید، می‌توانید عزت نفس خود را افزایش دهید. البته باید دقت داشته باشید که بهبود عزت‌نفس یک فرایند تدریجی و تحت کنترل است و در یک شب امکان پذیر نیست.

ارسال دیدگاه

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید